2000
|
|
Igoera handienak 1985 eta 1995 bitartean gertatu ziren; hamar urte horietan produkzioa bikoiztu zen, 21.000 tonatik 42.000 ingurura igaroz, muskuilua kontuan
|
hartu
gabe. Urraburua, lupina, erreboiloa eta izokina dira protagonista nagusiak.
|
|
zuku brikak, esne brikak... Azken hauek tolestea komeni da, edukiontzian leku gutxiago
|
har
dezaten.
|
|
Honela, biztanleriaren bi herenek edukiontziak dituzte etxetik gertu. 99 udalek sinatu duten lankidetza hitzarmenaren arabera, Foru Aldundiak
|
hartu
du bere gain Bizkaian 1.300 edukiontzitik gora ezartzeak esan nahi duen gastua. Bilbon 1.500 edukiontzi ipini zituen udalak iaz.
|
|
Bertan aurki daitezke: biblioteken berriak, elkarte profesionalen berriak, biblioteketaz eta dokumentazio zentruetaz, prentsan ematen direnak, administrazioek biblioteken arloan
|
hartzen
dituzten erabakiak, Joana Albret Bibliotekonomia Mintegiari buruzko berriak, eta euskal kulturarekin loturik dauden elkarteenak. Gainera, inguruko biblioteken gainerako posta zerrenden mezu interesgarriak ere berbidali daitezke zerrenda honetara.
|
|
Bai, ahal izan dudan guztietan
|
hartu
dut parte. Nire lehen txapelketa 1959 urtean jokatu nuen, Usurbilgo Aginaga auzoan.
|
|
67an Gipuzkoako txapela atera nuen. Euskal Herriko txapelketa nagusian hiru aldiz edo parte
|
hartu
dut, eta 80 txapelketa nagusietan finaleko zortzikotearen barruan nintzen.
|
|
Orain dela urte batzuk izan zen Pernando Amezketarra txapelketa, hura ere taldeka jokatu zena eta askok diote aurtengoa haren antzekoa izan dela. Baina orduan bigarren mailako bertsolariak
|
hartu
zituzten. Hemen berriz sartu gara zaharrak, gazteak, lehenengo mailakoak, bigarrengokoak, gazteak zirelako gehiegi ezagutzen ez zirenak...
|
|
Hemen berriz sartu gara zaharrak, gazteak, lehenengo mailakoak, bigarrengokoak, gazteak zirelako gehiegi ezagutzen ez zirenak... Herri osoak parte
|
hartu
duen txapelketa bat izan da. 24 talde osatu eta ibili gara eta herri osoan giro bat sortzeko balio izan du.
|
|
Bertso haietan kontatzen nuen garbantzu artean harri kozkorrak zirela jateko. Injekzioa
|
hartuta
zorabiatuta lurrera erori ginela batzuk eta gogorra zela bizimodu hura. Horrelako kontuak idatzi nituen.
|
|
egoera komikoak sorraraziko ditu. Bestetik, amaren pertsonaiaren bidez antzerki poetiko batean murgilduko gara, non sinbolo eta ikus jokoek izugarrizko garrantzia
|
hartuko
duten; hala nola, argazkiek, diapositibek, dantzak, abestiek... Euskararen historiaren alde tragikoa azaleratu arren, ez diote umoreari muzin egiten.
|
|
Mentu oinak lortzeko sagar basakaren haziak bildu, neguan hare heze artean jaso, udaberrian lur gozoan poliki erein, hurrena mentatzeko aukeratutako barietate egokiaren mentuak bildu eta txertatu eta sagardia osatzeko landaketa egin. Ez du bidezidor erraza
|
hartu
, baina bai ederra.
|
|
Mugitegiko mentu oin basaken urtebeteko landaretxoak, azkenekoa. Rivas idazle galizarrak dioen sagarrondo heldu eta zaharren itxura artritikoa neguari usaina
|
hartu
ordurako agertzen da; ez ordea sagarrondo gazte marduletan. Gazteak hostajeari luzeago eusten dio, neguko hotza eta ilunpearekin deman, harro.
|
|
Batetik egungo instituzioak eta, bestetik, marko berriaren bila bultzagile lana egingo luketenak: herri mailako Udalbiltza, Euskal Herri osoa
|
hartuko
lukeen batzar eratzailea eta, Euskal Herria osatzen duten herrialdeak ordezkatuko lituzkeen herrialdeen ganbara bat.
|
|
Euskal mitologiako zenbait izaki, eta egungo mito bihurtu diren beste batzuek ere
|
hartuz
, bere bestiario propioa osatu du idazle alegiarrak. Batzuetan ironiaz, eta beti ere «kariño»z begiratzen die Euskal Herriko piztia bitxi hauei.
|
|
Jaurerriaren aparkaleku zabalean autoa utzi ondoren, lorategiaren albotik pasa eta Aizkolegi aldera doan pistara aterako gara; ezkerretara joko dugu, ordea, Balangondoa aldera, Arbaztegiko hego magaletik Oieregiko bidean. Herri honetako zubi ederraren albotik igaroz, baina bera zeharkatu gabe, berehala
|
hartuko
dugu eskuinera sortzen den Meateko bidea.
|
|
Hemendik hasiko dugu jaitsiera, Plaxaxelaiko lepoa igaroz lehenbizi eta Oronoztik Otxondora doan errepidera ateraz geroxeago. Errepidetik metro bakan batzuk egin ondoren eta Errandonea baserriaren parera iritsiz, bidearen eskuinean dagoen ataka pasa eta berriro Bertizen sartzen den bidezidorra
|
hartuko
dugu.
|
|
Haritz herrian oso errotuta dagoen taldea da. Urte osoan zehar hainbat ekitalditan
|
hartzen
du parte: ekitaldi ofizialetan, omenaldietan, inaugurazioetan...
|
|
Aldi batez, etxean, aitak kantu asko zekien, eta usu abesten zuen. Musikarako gustua familian
|
hartu
nuen gainera.
|
|
Herri honetan biziz gero, bakoitzak herrian bertan bere borroka eraman behar zuen. Gero, bat edo beste preso izatea, taldeko izan edo ez, gauza horiek normaltzat
|
hartzen
genituen. Badakit batzuek Guk taldea IKren eledun edo bozeramailetzat zutela.
|
|
Gero apezak izan ziren aitzindariak laborantza eta sindikatu munduan lan izugarria egin dute hauek. Horiek denak isildu egin dira, eta abertzaleek
|
hartu
izan dute haien segida. Iparraldean behintzat, gure herri honen historiaz eta geroaz proposamen duin bat egin duen proiektu bakarra abertzalea da.
|
|
Guk taldearen funtsa ahotsak izan dira. Disko horretan melodiak leku gehiago
|
hartu
zuen, eta denon gustukoa izan zen. Gure entzuleek zera erran ziguten ordea:
|
|
Berak arrapostu eman zuen ezetz, eta halaxe da. Guk taldeko kideek ez genuen parte
|
hartu
disko horretan. Alta bada, disko horretako kantuak Guk taldeak eginak dira.
|
|
Alta bada, disko horretako kantuak Guk taldeak eginak dira. Nolabait erraiteko, une honetan, Enekok
|
hartu
du segida eta ardura. Denon laguntza du bere eginbidean.
|
|
Gero, gaurko gazteek urtekoek guk ez genuen kapazitatea dute. Politikan ardura
|
hartzeko
gu baino prestatuagoak daude. Aztertzeko eta ekintzarako guk ez genuen gaitasuna erakusten dute.
|
|
Duela 20 urte, 1980 urtean sartu ninduan Guk taldean, eta denboraren bortxaz ohartu nauk, nolako hautu argia egin huen Joanes eta Panpi bezalako gizonen laguntza desiratuz. Hazi eta agian luzaz haziko gaituen ideala, hik zutik ezartzen jakin duan taldeari esker, bizi ukan diagu alor guztietatik, maitatu diagu eta bizi guzirako
|
hartu
gaituk itsaso baten gisa.
|
|
Alabaina, Estatu Batuetan ez bezala, jendea ez zegoenez ohituta telebista ikusteagatik ordaintzera, Cabledisek irabazirik jaso ez eta negozioa geldiarazi zuen. Ikuskizun dago epe erdira kable bidezko telebistak zein joera
|
hartuko
ote duen. Bien bitartean, Zarauzko udalak, azpiegitura bat sortua zegoela iritzi eta 1994an diru laguntza luzatu zien ZTB airez emititzeari ekin ziezaioten.
|
|
Kirola ardatz izanik ere, ordu laurdeneko informatiboa oso ikusia da herrian, baita asteburuari begira egiten den saioa eta «Herriko semeak» izenekoa ere, non adineko jendeak garai bateko Zarautz hizpide
|
hartzen
duen.
|
|
Txosten honek Euskal Autonomia Erkidegoko gizarte zerbitzuen egungo egoera deskribatzen du. Bildutako datuak 1998.urte bukaera eta 1999.aren hasieran jasotakoak dira eta, azterketa egiteko metodologiari dagokionez, bertako langileek zerbitzuari buruz duten ikuspegia
|
hartu
da informazio iturri gisa. Zortzi kapitulutan banaturik, txostenak aztertzen ditu zerbitzu hauen helburu eta funtzioak, zerbitzu hauek mantentzeko dauden baliabideak (langileen plantila, profesionalen heziketa maila, eta baliabide materialak, besteak beste) eta zerbitzu hauek burututako jarduerak.
|
|
Donostian jaiotako honek txikitatik erakutsi baitzuen bere nortasuna edonoren aurrean eta ondorioak alde batera baztertuz. Ume zelarik Zurriolako eskolan maistra kastilanoa suertatu eta Salegi euskaraz mintzatzen zen eta gazteleraz oso gaizki hitz egiten zuela hasi omen zitzaien maistra hura esanez basatiak zirela ez zekitelako Cervantesen hizkuntzan hitz egiten... eta Salegi umeak orduan pupitreko tintontzia
|
hartu
eta bota egin zion. Maistrak Aldamar kaleko lotu egin zuen eta Jesukristo bezala gurutzatuta utzi zigor gisan.
|
|
Novela de la Resistencia Vasca, 1940» Ediciones Libertarias. Gauza latzak esaten ditu komunista eta sozialisten kontra bereziki sozialista frantsesen aurka; «demokrazia» europar batzuen aurka esandakoak ere ez dira goxoak, bereziki ingelesek gerra zibilean
|
harturiko
jokaera jakin ondoren, eta abar.
|
|
kritikoa izaki euskaldun askok ere ez dute gehiegi maite izan, ikusi bestela EAJ ko batzuen portaera berarekiko, bereziki, Estatu Batuetan «gerra hotza»ren garaian, «macartismo»a bere erpinean zegoenean. Oso interesgarria da jakitea euskaldunek
|
hartu
zuten jarrera erbestealdian eta baita egiaztatzea ere politika munduan denek bi karta joko diferenterekin mugitzen direla batera eta bestera itxurazko baino ez den errealitate nahiko gezurrezko batean. Ez da harritzekoa, beraz, azkenerako etsita amaitzea nahiz eta, lehen esan bezala, Mario Salegi baikor samar azaltzen zen hemengo egoeraren aurrean; orain ez dakit zer esan dezakeen, izan ere, hori su etena eten baino lehen izan baitzen.
|
|
etxe barru beroa, aire lehorra, ureztatzeaz ahaztuta, zintzilikario eta argiz jantzia... Egunerokotasun arrunterako buelta patxadaz
|
hartu
eta izeia dela eta kopetik ez ilundu. Tira, tira, okerragoa litzateke lorategian edo basoan, nonahi landatzea, urte gutxi barru Eguberri kondarrak kolonizatua luke gure lurra
|
|
ez su etenaren aldarrikapenean, ezta geroztik ere, tregua esplikatzeko egin diren adierazpenetan, sekulan ez dela esan ETAren aldetik zeintzuk izan ziren erabaki hura
|
hartzeko
pisu gehien izan zuten arrazoiak. Ez da gure aldetik asko sakondu behar jakiteko ETAren baitan borroka armatuaren krisia jada sortua zegoela ordurako.
|
|
Arduradunak hor agertzen diren sagar motak gordetzen ahalegintzen ez badira galtzen joango dira. Aukeraketa bat egin da, onenak
|
hartu
dira. Zein dira onenak?
|
|
Gipuzkoako Diputazioko arduradun Ignacio Javier Larrañagak azaldu digunez bi irizpide jarraitu dira aukeraketa hori egiteko. Batetik, baserritarraren nahia
|
hartu
da kontuan eta bestetik, sagardogilearena. Lehenengoak sagar mota oso emailea izatea nahi du, fruitua lehenbailehen heltzea, sagardo garaian etortzea, gaitzak ez harrapatzea, urtero ematea...
|
|
Sagardogileak berriz, nahiko zuku edukitzea nahi du, lehor xamarra bada sagar kiloko litro gutxiago aterako baitu, ahal bada gazia, garratza izatea, urriaren erdialdetik abendua bitartean heltzea, azukrea, garraztasuna eta mingostasuna neurrian izatea... Baserritarren eta sagardogileen nahiak kontuan
|
hartu
behar dira, eta era berean, sagardotarako sagar onenak aukeratu behar dira eta ez da hain erraza dena ongi egitea. Adibidez, batzuetan sagarrondorik emaritsuena ez da sagardotarako onena, baina baserritarrak hori landatu nahiko du.
|
|
Hondarribiko kontserbatorioan motak babesten direnez, urteren batean sagar mota berriren bat errekuperatu nahi bada kontserbatoriotik
|
har
daiteke. Eta ez sagar mota osoa errekuperatzeko bakarrik.
|
|
Azken finean Gipuzkoako Foru Aldundiaren nahia ahalik eta sagardorik osasuntsuena eta edalearen gustukuena egitea da. Osasun baldintzez eta bezeroez gain, sagarrondo jabeak eta sagardo ekoizleak
|
hartu
behar dira kontuan. Guztien interesak hartu behar dira kontuan, eta oinarri oinarrian edari preziatuaren funtsa babestu eta zaindu behar da:
|
|
Osasun baldintzez eta bezeroez gain, sagarrondo jabeak eta sagardo ekoizleak hartu behar dira kontuan. Guztien interesak
|
hartu
behar dira kontuan, eta oinarri oinarrian edari preziatuaren funtsa babestu eta zaindu behar da: sagarra.
|
|
Argaltzeko metodo guztietan gomendatzen dute sagarra jatea: urdailak zuku dena
|
hartzen
du eta oso beteta zauden sentsazioarekin batera gosea gutxitzen du. Sagar ale bakoitzaren% 85 jangarria da; 100 gramok 50 kaloria ematen du, arrautza egosi baten erdiak adinaxe.
|
|
esaten dute, eta Mirrik esaten duen hitz horrek umeen artean beste esanahi bat
|
hartzen
du. Andu Lertxundiren «Gogoa Zubi» liburuan hainbat hausnarketa egiten dira eta nik adibide batzuk hartu ditut.
|
|
esaten dute, eta Mirrik esaten duen hitz horrek umeen artean beste esanahi bat hartzen du. Andu Lertxundiren «Gogoa Zubi» liburuan hainbat hausnarketa egiten dira eta nik adibide batzuk
|
hartu
ditut. Berak dio gehiegikeria batzuk ere egin direla:
|
|
Gaur egun, batuak dagoeneko bere lekua
|
hartu
du, eta bere zeregina ez du inork zalantzan jartzen. Euskalkiak ere hizkuntz normalizazio prozesuan bere lekua duela esaten da.
|
|
eskola, komunikabideak saio batzuetan besteetan baino gehiago eta beste zenbait gune. Eskolan berezkoa da eredu formal hori
|
hartzea
; kontua da, Josunek esan duen bezala, ume askorentzat eskolako eredua besterik ez dagoela, eredu formal hori besterik ez dutela ezagutzen. Hor ikusi litzateke, eskolan bertan edo eskolatik kanpo antolatzen diren jardueratan euskalkia nola bultzatu; jakina, herri eta ibar batzuetan erraza da eta Bilbo baten nekezago izango da.
|
|
baina hor ez da hutsetik abiatu behar. Leku bakoitzean, euskalki nagusietan behintzat, literatura tradizionalean badago
|
hartzeko
moduko ereduren bat. Gero beste gauza bat da
|
|
Euskalki desberdinak daudela kontuan
|
hartuz
, esan daiteke bateren batek besteek baino egoera okerragoa bizi duela, adibidez. Edo funtzio desberdina izan dezaketela euskalkiek batuari egin diezaioketen ekarpenari begira?
|
|
Beraz, beren burua urrunen ikusiko dutenak bizkaiera eta zuberera dira; Nafarroan ere bai, batez ere eredu horretatik zenbat eta urrunago egon. Horrez gain, morfologiarako ezinbestekoa den eredu batu horri, gehituz gero lexikoan
|
hartu
den jokabidea, askok pentsatzen du «euskara batua berdin gipuzkera». Horrek ekarri du leku askotan batuarekiko dagoen urruntasuna eta mesfidantza.
|
|
Horrek ekarri du leku askotan batuarekiko dagoen urruntasuna eta mesfidantza. Gauzak nola joan diren ikusita, Iparraldean batua ez da hemen bezala sartu; haiek beti gorde dute beren ukitua, beste ingurune bat egon delako, administrazio munduan ez delako egon euskara batua hizkuntza ofizialtzat
|
hartu
duen autonomia bat... Beste askatasun bat eduki dute gauza asko gordetzeko eta Iparraldeko batek modurik formalenean idazten duenean ere, beti ikusten da nongoa den.
|
|
Holako egoerak ez dira bakarrik gurean izango, ezta? Kontuan
|
hartuta
, gutxienez hiru estatutan aleman estandarra dela hizkuntz ofiziala, han ere gertatuko dira antzerakoak. Hara joan eta akademian ikasitako aleman estandarra erabiltzen hastean, Suitzara zoaz eta ulertu egiten dizute, baina badira gauzak desberdin esaten dituztenak, antzagatik konturatzen zarela.
|
|
Interes pittin bat badaukazu eta kontu horietan arreta berezia jarri behar dela esan badizute, ez dago alfabetatze ikastaro berezirik egin beharrik. Askotan gauza minimoak nahikoa izan daitezke bertako egitura bi edo hiru
|
hartzeko
. Bermeoko bat Donostiara badator, hirugarren edo laugarren astean ez dut uste arazorik edukiko duenik; alderantziz zerbait gehiago.
|
|
Bermeoko bat Donostiara badator, hirugarren edo laugarren astean ez dut uste arazorik edukiko duenik; alderantziz zerbait gehiago. Bakoitzak berea hitz egingo du ez delako hain erraza bestearena
|
hartzea
. Zera lortu litzateke:
|
|
rekin identifikatzen. Non gauden kontuan
|
hartuko
balitz, hori bera besterik barik, aurrerapauso handia litzateke gaur egun dugunarekin konparatuta.
|
|
euskara batua zer da? Batzuentzat, euskalki guztietatik gauzak
|
hartu
eta hori testu batean erabiltzea da batua. Ni neu ez nator bat, hori naturaltasuna galtzea da.
|
|
Ni ados esan duzun guztiarekin. Adostasunak bilatzeko urratsak eman behar ditugula printzipioa kontuan
|
hartuta
, zera gaineratuko nuke: batua egiten joan dadin euskalkien aberastasun hori denontzako dela interesgarria, bestela halako deklarazio orokor batean geratzeko arriskua dagoelako.
|
|
Horrelako prozesuei buruz, ezin da pentsatu administrazioak edo Euskaltzaindiak egingo dutela; ez, ez, halako prozesu batean jende askok eta maila askotan inplikatu behar du. Baten batek
|
hartu
du gidaritza eta proposamenak egiten hasi baina jendea modu askotara bildu da lanera, besteei begira egon gabe. Jende asko dago eskoletan, udaletan, herrietako txokoetan... eta guztien artean gauza asko egin daiteke.
|
|
Estatuak ordea, dibisen maileguetan milioi askotako galerak bereganatu ditu. 70eko eta 80ko hamarkadetan
|
hartutako
maileguak dira, Espainiako Estatuko maileguen interesa% 20tik gorakoa zenean. Baina Alemaniako markotan, Suitzako frankotan, yenetan eta dolarretan egindako zorra aurreikusitakoa baino heren bat gehiago kostatu zen, pezetak 1969az geroztik izandako balio galera guztien ondorioz.
|
|
Ez dago esan beharrik, ikasleak prest egoten dira beti aktibitate desberdinak garatzen parte
|
hartzeko
eta proposamen ugari izaten da zentzu honetan:
|
|
Lehia da oholtzan eta baita aulkietan ere, baina erabakia entzutearekin batera amaitu da sosegua eta iskanbila hasi. Txistu eta txalo
|
hartu
dute epaia. Ez da bertsorik bukatu ia egunsentira arte.
|
|
«Frontoiak, lagunen arteko lekuak dira, kolore mugimendu, sustenguzko edo ustegabeko oihu lekuak, alderdi bat
|
hartzeko
lekuak, irudi ehizin dabilenarentzat toki ezin hobeak»
|
|
Europara itzulita, Bartzelona, Madril, Toledo eta Bilboko garaia jin zen, zeinean bere blok txikia baliatuz eskale eta langileen hazpegiak handitasun materialarekin parekatzen zituen. Han zebilela
|
hartu
zuen Pablo izena, Jean Paulen ordez.
|
|
Lehen Mundu Gerrarako soldadu
|
hartu
bazuten ere, pleuresia gaitzak salbatu zuen. Gerratea amaitzean hurbildu zen lehenaldikotz Kanbora, biriketako gaitza zuen anaiari bisita egitera, Lapurdiko herriska ospetsua zen-eta bere urberotegi eta osategiei esker.
|
|
«nahiz eta bere obran denetik atzematen ahal den, lanak eta oso onak tartekatzen dira. Errealitateari atxikitzen zitzaion, bere marrazki azkar bezain adierazgarrien bidez. Nekazal munduaren erreportaria ere bazen, apunteak ere
|
hartzen
zituelako. Garaiko beste artistek ez bezala, Arteta edo Arrue kasu, ez zuen euskal giro ergel bukolikoa idealizatzen»
|
|
Dena izan da deskubrimendu bat... baina ez dut pentsatu ere egin nahi nolakoa izango zen herri hau ez balitz abertzaletasuna ezkerreko baloreekin uztartzen ahalegindu zen belaunaldi hura egon. Aresti, Zeruko Argiako «Gazte gara»ko artikuluak, euskalduntzearen konzientziazio kanpainak... garai horretan gure historiak
|
hartzen
duen birak egiten gaitu desberdin seguruenik beste herri askorengandik. Ozta ozta libratu garela esan liteke
|
|
Han era horretako liburu mota ugari zegoen haurrentzako, helduentzako... Eta bertatik
|
hartu
genuen ideia. Honela, batetik ipuin entretenigarriak egitea; eta bestetik, ikusita haurrak gero eta lehenago hasten direla hizkuntzak lantzen, euskara eta ingelesa uztartzeko bilduma sortzea otu zitzaigun.
|
|
Ona. Jendeak
|
hartzen
ditu honelakoak, ez direlako irakurgai arruntak. Istorio laburrak dira, egitura sinple eta errepikakorretan oinarrituak.
|
|
Muga Gipuzkoa zen, baita Araba ere, baina garai hartan Pirinioak ez ziren inongo muga. Hango jendearen artean, halaber, jauntxo tiki anitz zegoen eta une horietan, zergatik ez badakigu ere, Nafarroa Garaian horietako leinu historiko anitz desagertu zen, bertze horiei tokia
|
hartzeko
aukera emanez. Batzuk Korte berrirat joan ziren, bertzeak herrietarat.
|
|
Beharbada hasieran azken uholdea ez zela uste zuten, orain 1512koa definitiboa ikusten dugun arren. Baina bai, beranduago Sakanan (Zegorrea) gipuzkoarren aurka eta Zangozan, erraite baterako, bertzelako liskarrak gertatu ziren, lehen baino hagitzez lagun gehiagok parte
|
hartuz
.
|
|
Aitak alde egiten zuen semearengandik eta alderantziz. Apaizek ez zuten aitortza
|
hartu
nahi, kutsatuko ziren beldurrez. Lurperatzeko ere komeriak...
|
|
«Patua bere iraganaren aurrean nola oldartu eta gailendu zitzaion interesatu zait. Bere garaiari aurre
|
hartu
zion emakumea zen Yoyes, ETAren barruan agintaritzara iritsi zen lehenengoetako bat»
|
|
Gai samingarria zela jakinki, jokuaren arauak Helenak markatu ditu. Enrique Cerezo ekoizlearekin kontratu bat sinatu zuen, zeinean filmaren erantzukizuna bere gain osorik
|
hartzen
zuen, kanpoko eragingarririk gabe:
|
|
«Aktoreek euskara klaseak
|
hartu
zituzten, bidenabar Ana eta Ernestoren azentuek euskal doinua har zezaten. Jorge Oteizarengana ere eraman nituen, Euskal Herria ulertzen erakuts ziezaien»
|
|
«Aktoreek euskara klaseak hartu zituzten, bidenabar Ana eta Ernestoren azentuek euskal doinua
|
har
zezaten. Jorge Oteizarengana ere eraman nituen, Euskal Herria ulertzen erakuts ziezaien»
|
|
Eta mendeko azken laurdenean egin duten lana handia izan da, beste herrietako hizkuntza borroken aldean itzalean egon balitezke ere. Baina atzerabidea handia izan da gaur arte, ondorioz, bere gain
|
hartzeko
borroka zaila zen. Zenbaitek bide horri ekin zion ordea.
|
|
Dialektoa eta hizkuntzaren banaketa ez da beti zuzena, baina aragoera ez da gaztelaniaren dialektoa, Murtziako edo Andaluziako gaztelania izan daitezkeen legez. Desberdin sortu eta garatu diren hizkuntzak dira, batek indarra
|
hartu
eta bestearen esparrua jan egin du, eta jakina, kutsadura ere nabarmena izan da oraindik aragoeraz mintzo diren zenbait eskualdetan, baina gaztelaniartutako eremu batzuetan ere aragoeraren eragin handiko gaztelania erabiltzen dute
|
|
Bestalde, ez zen eredu zurrunik
|
hartu
. Egun ama hizkuntza fabla duten idazle gazteek adibidez, beren fablaz idazten dute, baina hizkuntza osorik ezean, aragoera literariotik hartzen dute bestela gaztelaniatik hartu lituzketen baliabideak
|
|
Bestalde, ez zen eredu zurrunik hartu. Egun ama hizkuntza fabla duten idazle gazteek adibidez, beren fablaz idazten dute, baina hizkuntza osorik ezean, aragoera literariotik
|
hartzen
dute bestela gaztelaniatik hartu lituzketen baliabideak
|
|
Bestalde, ez zen eredu zurrunik hartu. Egun ama hizkuntza fabla duten idazle gazteek adibidez, beren fablaz idazten dute, baina hizkuntza osorik ezean, aragoera literariotik hartzen dute bestela gaztelaniatik
|
hartu
lituzketen baliabideak
|
|
Disko batzuk eta neuk prestatutako pailazo sudur gorri bat erregalatu nizkion. Gutxik
|
hartu
duten oparia. Ondoren, besarkada eman eta horixe omen da nik ez baititut ikusi TVE k azaldu dituen irudien unea.
|
|
Donostiako Udal Artxiboan pilotaleku honen expedienteetan aurki dezakegunez, eraikitze prozesua luzea izan zen. 1876ko ekainaren 28a
|
hartuko
dugu hasieratzat. Egun hartan, Goicoa arkitektoak aurreproiektua aurkeztu zuen.
|
|
Zergatik luzatu zuten ezker pareta geroago onartu zuten proiektuan? Beste pilotalekurik
|
hartuko
al zuten eredu gisa. Durangokoa ote?
|
|
1913ko urtarrilaren 8an, Laffitte jaunak aldaketa bat proposatu zuen. Enkantea urtarrilaren 25ean egingo zela, aldizkari ofizialean argitaratu gabe zegoela eta beharrezko epeak betetzeko aukerarik ez zegoela kontuan
|
hartuz
, erreklamaziorik egon ez zedin, enkantea bertan behera uztea eta deialdia egiteko proposamena luzatu zion Gobernadore Zibilari. Honek astebete beranduago onartu zuen.
|
|
Esleitutako proposamenak frontoiak gaur egun duen egoera
|
hartzen
badu kontuan, urtean hiru errebote partida eskaini dira. Jokalariek aurreko klausulan jarritakoa kontuan hartuta, partidak abuztua, iraila eta urrian egingo dira ohitura den egun eta orduetan.
|
|
Esleitutako proposamenak frontoiak gaur egun duen egoera hartzen badu kontuan, urtean hiru errebote partida eskaini dira. Jokalariek aurreko klausulan jarritakoa kontuan
|
hartuta
, partidak abuztua, iraila eta urrian egingo dira ohitura den egun eta orduetan. Esleitutako proposamenak frontoiaren gaur egungo lan eta eraldaketak hartzen baditu kontuan, erreboteko partidak joka daitezen ahaleginak egingo dira.
|
|
Jokalariek aurreko klausulan jarritakoa kontuan hartuta, partidak abuztua, iraila eta urrian egingo dira ohitura den egun eta orduetan. Esleitutako proposamenak frontoiaren gaur egungo lan eta eraldaketak
|
hartzen
baditu kontuan, erreboteko partidak joka daitezen ahaleginak egingo dira. Baldintzak lehen aipatutako berak izango dira.
|
|
Onegintzazko errebote partidak ez direnetan dauden ohiturak kontuan
|
hartuta
, emakidadunak ordaindu gabe sartuko diren ikusleentzat galeria erreserbatu du. Edo bestela, une honetan frontoian dauden harrizko eserleku adina gorde ditu.
|
|
Urcelay eta Azkoitiako Txikitoa, Tacolo eta Baltasarren aurka. Goian, ezkerraldeko argazkian ikusten den bezala, eskuhuskako partidak jokatzen ziren hasieran, baina berehala erremonteak
|
hartu
zuen txanda. 1933ko martxoaren 3an, Atano II.a eta III.a, Echave IV.a eta Urcelayren aurkako partida bukatzear zegoenean, bat batean sutea piztu zen.
|
|
Horren ardura dutenek sinadurak bildu nahi dituzte, elkartasunezko kanpaina honetarako. Nazioarteko mugimendu honetan oso ideologia eta ikuspegi ezberdineko jendea bildu da, baina guztiek
|
hartzen
dute kanpo zorraren arazoa nazioarte mailako lehentasun nagusitzat.
|
|
Mexikon zapatistek indigenen eskubideen alde egindako erreferenduma eredu
|
harturik
, eta Lleidan joan den udal hauteskundeetan egindako udal kontsultan arrakasta handiz burutu ondoren, kanpaina honen arduradunek Kanpo Zorra Deuseztatzeko Hiritarren Sarea eratu dute. Sare hau ari da gizarte kontsulta edo erreferenduma sustatzen, berau egitea posible den Espainiako Estatuko eta Euskal Herriko hiri eta herrietan
|
|
Baina, elkarlanekoak ez diren zenbait jarduera sakabanatzaile ezabatu behar da. ETAk berriro armak
|
hartzea
atzerapauso ikaragarria da, presoen egoera, den larria jakinda, jarduera politikoaren ardatz bihurtzea ez da jokamolderik egokiena, greba orokorrak deitzea, alde bakarreko lehengo kontuak dira. Hauteskunde espainiarretara ez aurkeztea, nahiz eta guk errespetatu, ez da gure herriaren interesak defenditzeko modurik eraginkorrena, herriaren zati garrantzitsu bat ez dagoelako ordezkatua, eta ordezkapen hori besteek ezin dutelako eraman.
|
|
Batzutan pentsatzen dut tarteka idazten duen etxekoandre bat naizela; beste batzuetan pentsatzen dut etxekoandre kazetari bat naizela; beste batzuetan idazle ez dakit zer; segun eta zein momentutan. Batzutan ama izatea da gehien bereizten nauena, denbora gehien
|
hartzen
didana, baina beste bolada batzuetan alaba naiz beste ezer baino. Uste dut trebea naizela batetik bestera pasatzen, bai, lortu dut hori.
|
|
Nire liburua gustatzen ez bazaizue, bota zakarrontzira, eta
|
hartu
beste bat. Milaka daude, eta aurkituko duzue gustukoren bat
|
|
Bilboko gotzaitegira etortzeko hautatua Uriarte zen, baina Ricardo Blazquez izendatu zuten. Ez zuten kontuan
|
hartu
Kontseilu Presbiterianoa, ez inor. Batez ere, prozedura eta moduengatik piztu genuen polemika.
|
|
Arazoaren muina eta giltzarria puntu amankomun bat bilatzean datza. Kontuan
|
hartu
behar dugu euskal gizartea ez dela euskal nazionalista, anitza dela, eta espainol nazionalismoa gero eta oldarkorragoa izango dela. ETAren indarkeria desagertzen joaten den neurrian espainiar oldarkotasuna haundituz joango da.
|
|
Aldi berean HBrekin harremanetan hasi ginen. Hauek trantsizio berri bat gauzatu nahi zutela esan ziguten; instituzioetan parte
|
hartuz
. ETA eta bere ingurua ohartu zen ezin zuela estatua garaitu.
|
|
Jokamolde gutxiagotan
|
hartzen
dute parte. Hori ere traba bat da.
|
|
Gaur egun egiten diren proiektu enpresarialak askoz txikiagoak dira. Enpresarien aldetik
|
hartzen
diren arriskuak apalagoak dira.
|
|
Hemengo enpresariak ziren kanpoko baliabideak bilatu zituztenak. Merkatua badago eta arriskuak
|
hartu
behar dira, noski. Euskal pilotak beste kirolen mailan egoteko aukera izan behar du.
|
|
Hemen zaletasuna oso handia delako, baina nazioarteko mailan garbi ikusten da ezker paretak, eskuz, ez daukala inolako etorkizunik. Gizarte moderno batean gaude, eskua aldatu da eta min mota hori ez dugu aintzat
|
hartu
nahi. Zorionez haurrek pilota goxoak erabiltzen dituzte, baina garbi dago salto handia dagoela.
|
|
Beti pilota gehiago eskatzen dute, beti ere bestea baino gehiago direnean noski. Erabaki garrantzitsuak
|
hartu
behar dira eta batzutan ez gara ausartzen. Pilota oraindik artisauen eskuetan dago eta materiala estandarizatzeko arazo asko daude.
|
|
Sagardogintzaren adibide bezala joan den urrian Urnietako Errotaberria baserrian eginikoa
|
hartuko
dugu. Bertan, helburua 1.250 litroko upela betetzea zen, etxeko kontsumorako.
|