2000
|
|
`Bai euskarari' kanpainan ikusi ahal izan dugunez, gizarteak kezka handia du euskararen biziraupenaren inguruan. Guk ere gaiari taxuz heldu nahi izan diogu, egiari zor zaion errespetuz, ideiaren alde tragikoa
|
azalduz
, etorkizun itxaropentsua iradokiz, baina»
|
|
|
azaltzen
digu Jose Mari Zubiaurre zuzendariak.
|
|
Oso interesgarria da jakitea euskaldunek hartu zuten jarrera erbestealdian eta baita egiaztatzea ere politika munduan denek bi karta joko diferenterekin mugitzen direla batera eta bestera itxurazko baino ez den errealitate nahiko gezurrezko batean. Ez da harritzekoa, beraz, azkenerako etsita amaitzea nahiz eta, lehen esan bezala, Mario Salegi baikor samar
|
azaltzen
zen hemengo egoeraren aurrean; orain ez dakit zer esan dezakeen, izan ere, hori su etena eten baino lehen izan baitzen. Agian bere eszeptizismo sakonera murgildu bide da ostera ere!
|
|
|
azaltzen
digu Joseba Martinek. Bere ibilbidea «La jungla sonora» musika saioari atxikia egon den arren, jakin bazekiten kultura oso begikoa duela.
|
|
Zein dira onenak? Gipuzkoako Diputazioko arduradun Ignacio Javier Larrañagak
|
azaldu
digunez bi irizpide jarraitu dira aukeraketa hori egiteko. Batetik, baserritarraren nahia hartu da kontuan eta bestetik, sagardogilearena.
|
|
John, George, Paul eta Ringo, lau gazte hauek Beatles izenarekin eta ordurarte ez ezagunak ziran ille luze eta jazkera arrigarri oiekin
|
azaldu
ziranean, berealaxe gazteak, gauz berriaren billa zabiltzan aiek, egarria kentzeko edari aukerakua arkitu zuten(...).
|
|
Erabiltzen dituzten abesti geienak beaiek sortutakoak dira eta oso lan onak lortu dituztelakoan nago. Aginduta bezela, euskeratutako abesti berri bat
|
azalduko
det gaur, eta ain zuzen Beatles' ek sortu eta beren berri azaltzen lagundu zituan bat.
|
|
Erabiltzen dituzten abesti geienak beaiek sortutakoak dira eta oso lan onak lortu dituztelakoan nago. Aginduta bezela, euskeratutako abesti berri bat azalduko det gaur, eta ain zuzen Beatles' ek sortu eta beren berri
|
azaltzen
lagundu zituan bat.
|
|
Osagilearengana joatean euskalkia interesgarria da, bai ume zein edadeko pertsonekin. Edadeko jende askori gertatzen zaio erdararekin, jakin badaki baina ez du erraztasunik gauzak
|
azaltzeko
. Medikuari
|
|
Irakaskuntza Ertainetako zaindari edo patroia duzue bera. Maila honetako ikastetxeek, eskola egutegian ezarrita daukaten egun ez lektibo gisara
|
azaltzen
zaigu eta, berez, klaseak ematea ez den bestelako aktibitate desberdinak egiteko gomendioa egiten da horrelakoetan.
|
|
da, orain dela berrogei urte inguru San Joan Bosko egunaz egin zuten zinta batean, aurkezpen sarrera gisara,
|
azaltzen
dena.
|
|
|
azaltzen
digu Jose Maria Unsainek.
|
|
Ahanzturaren kontu honetan nonnahi aurki ditzakezu alarmak pizteko moduko egoerak, eta ez naiz orain dela laurogei urte gertatutako ez dakit zeri buruz ari... Kultur komunitate garen neurrian, behartuta gaude
|
azaltzera
nola heldu garen gauden egoerara, mitoen eta oskurantismoaren aurreko jarrera bat, eta ez inoren aurrean ezer justifikatu beharrik dagoelako, oraina hobeto ulertzeko baizik. Zor diogu hainbeste gure memoriari.
|
|
XV. mendeko gerra zibiletan zerga handi horiekin batera antolaturiko estatua desegin zela diozu, prozesua
|
azaltzen
ahal diguzu?
|
|
Gutxik hartu duten oparia. Ondoren, besarkada eman eta horixe omen da nik ez baititut ikusi TVE k
|
azaldu
dituen irudien unea.
|
|
Bertan pilotarien aldagelak eta kafetegia egongo zen. 1877irko urtarrilaren 9an Anacleto Aranceguik aurkeztu zuen proiektuan trinket bat
|
azaltzen
zen etxe horren ondoan, baina zoritxarrez berak ez zuen enkantea irabazi, Ramon Mugicaren proiektua atera zen garaile. Udaletxeak, Goicoaren aurreproiektuari oniritzia eman zion eta Trenbideko Elkartearentzat beharrezko ziren lurrak lortzeko kudeaketa martxan jartzea erabaki zuen.
|
|
Alboko argazkian berriz, 1914an inauguratu zen pilotalekua ikus dezakegu. Argi eta garbi
|
azaltzen
denez, aurreko pareta bera da
|
|
demokraziaren, justiziaren eta askatasunaren aldeko borroka da, giza eskubideen aldeko borroka, eskubide horiek zapalduta gelditzen baitira munduko biztanle gehienak txirotasunean eta bazterturik bizitzera beharturik daudenean. Azkenik, garapenerako, heziketarako eta bizimodu duin baterako behar diren oinarrizko baliabideen negoziaketa defendatzeko kanpaina dela
|
azaltzen
dute.
|
|
Inondikan ere, hor
|
azaltzen
dena behintzat. Franco garaian bai, baina desberdina zen, hau gerokoa da, eta ez dut giro horretako inor izan inguruan.
|
|
Mikelen ustez, esku pilotak du erakargarritasunik handiena, baina pilotak gogorregiak dira eta materiala aldatu beharra dago. Tradizioaren mamua, ordea, askotan
|
azaltzen
omen da.
|
|
Edozein aldaketa sartu nahi duzunean nolabaiteko kontrako jarrera aurkitzen duzu eta gainera hor askotan
|
azaltzen
da tradizioaren mamua. Eta askotan gaizki ezagututako tradizio bat izaten da.
|
|
|
azaltzen
digu Iñaki Pangua «Zine oro» saioko zuzendariak. Oraingo ekimenak hala ere, gazteria erakarriko du batik bat, oso zaila baita filmak erdaraz ikusteko ohitura duen jendearen
|
|
Txilardi eta otadi artean larreak nagusi dira eta mikaren moduko hegaztiak agertzen dira. Zumaia aurrez aurre dugula San Telmoko hondartzaren atzean nola ezkutatzen den ikusten da, Santiagoko hondartzari bere burua
|
azalduz
. Bidea jarraitu eta malda jaitsiz, Getariatik Zumaiara datorren errepidera helduko gara museoa igarota.
|
|
Entzun da ETAren azalpena, baina ez bide da beste antzerako atentatuetako erreibindikaziotik oso desberdina izango. Orain arte bederen inork gutxik
|
azaltzen
du, publikoan zein pribatuan, non egon litekeen honen logika eta onura. Dauden azalpen ahaleginak, Euskal Herriak bizi duen gatazkara mugatzen dira ezaguna dena baina horrek ez du tankerako atentaturik esplikatzen.
|
|
Lau urte eman zituen Soriako espetxean. Ostean, «Zeruko Argia» edota «Egin»eko bere artikuluetan eta bestelako ekintzetan ere argi agertzen denez, bizitzaren aurrean konpromiso handiz eta zapalkuntza eta injustizien aurrean indartsu
|
azaldu
zen.
|
|
1955ean, euskaltzale talde horrek bultzatu eta Urkixo Mintegiak babestuta, Andoni Urrestarazuren Umandi gramatika argitara eman zen eta hau izan zen euskara ikasle askok urte luzeetan jarraitutako metodoa. 1968an euskara batuaren bidean lehen pausoak eman ziren eta Imanol Laspiurrek honen aldeko jarrera
|
azaldu
zuen.
|
|
Horren ondorioz, 1975ean euskaltzain urgazle izendatu zuten, bere sarrera ekitaldian «Azentu diakronikoa Eibarko euskaran» lana irakurri zuelarik. Euskara batuaren lehenengo urteetan honen aldeko apustu garbia egin zuen arren, azken urteetan euskalkiari zor zion begirunea argi
|
azaldu
zuen eta Eibarko«... eta kitto!» aldizkarian eibarreraz idatzitako artikuluak horren erakusgarri dira.
|
|
Azkeneko ordua iristean bost pertsonaia ezerdinen jokaera
|
azaltzen
saiatu da Damian Muñoz dantzari gasteiztarra" Asire" izeneko koreografia berrian. Hilaren 25ean Gasteizko Printzipal antzokian estreinatu zuen lana, aurrez Valentziako dantza jaialdian estreinatu bazen ere.
|
|
Astelehenean kaleratu zen" Goienkaria" ren lehen alea, Debagoien bailarako aldizkari berria. Bertako euskara elkarte guztiek eskualde mailako telebista eta astekaria ateratzeko asmoa
|
azaldu
dute berriki eta hau bigarrenaren aurrekari moduko bat izan da, bailarako hausteskunde emaitzak jaso dituena. Astekaria gorpuzten denean, bailarako beste herri aldizkariekin batera banatuko da.
|
|
DOBERA euskara elkarteak bultzatuta, hilabete gutxiren buruan plazaratuko da" Hernaniko Kronika". Beste hainbat euskara elkartetan bezala, herri komunikabide bati ekiteko asmoa
|
azaldu
zen iazko udazkenean Hernanikoan ere, eta hori denborarekin bi orriko egunkariaren formulan mamitu da. Udalak dirulaguntza ematea erabaki du, eta une hauetan Dobera elkartea" Hernaniko kronika" kazetaritza eta publizitate alorretan landuko duen lan taldea kontratatzeko deialdia prestatzen ari da.
|
|
Irakasleen eta euskaltegien gastuen inguruko informazioa bildu nahi du Garzonek. HABE prest
|
azaldu
da dokumentazio guztia epaileari helarazteko. AEKri buruzko ikerketa judiziala 1998an hasi zuen Garzonek sarekada baten ostean, eta AEK k hasieratik jo ditu eginbide horiek funtsik gabekotzat.
|
|
Uztapidek bertso hauetan
|
azaltzen
duen moduan, astoak lan ugari egin du. Garraiorako erabilia izan da batez ere.
|
|
Gaur egun inork gutxik irentsiko luke zorri bat hepatitisa sendatzeko. Garai batean, ordea, horrelakoak egiten ziren, Juan Garmendia Larrañaga etnografo tolosarrak" Rituales y plantas en la medicina popular vasca" lanean
|
azaltzen
duen moduan.
|
|
Hori baita eskolarik hoberena. Gainera, ikastetxeetan hitanoaren gutxieneko arauak
|
azaldu
litzaizkieke ikasleei. Eta azkenik, kalean ere indartu genuke hitanoa, lagunartean beldurrik gabe erabiliz
|
|
Lehenik eta behin, Urnietako Udalera jo zuten proiektu hori
|
azaltzera
, baina Urnietan ez zegoen halako eraikin bat egiteko lur zorurik. Ondoren, Oarsoaldea Garapen Agentziarekin, Lezo, Oiartzun, Pasaia eta Errenteriako udalek bultzatu eta Pasaiako Badia suspertzearen alde ari den erakundearekin, jarri ziren harremanetan.
|
|
Ikusentzunezkoen sektorean jarduten duten industrien beharrak asetze aldera, enpresa ugarirekin harremanetan izan da Sarobe, eta oso baikor agertu dira proiekturekin. Enrique de Santiagok esan duenez," enpresa askok
|
azaldu
dute proiektuarekiko interesa. Aurrekontratu batzuk badaude, alabaina hau guztia ekainean Saroben burutuko den Zinema Eskolen Jardunaldietan zehazten joango da.
|
|
Oarsoaldea Garapen Agentziako gerente Fernando Nebredak zera adierazi du: " Hamabi enpresek
|
azaldu
dute ekimenan murgiltzeko asmoa, Panavision, Camararent eta Icaro tartean".
|
|
Gainera, luzatzea erabaki dutenez, bi urte iraungo ditu. " Oso garrantzitsua da irakaskuntza irizpideak industria berarekin zehaztea, Urnietan jada gertatzen ari den bezala",
|
azaldu
du Sarobeko zuzendariak. Ikasgelak Zinealden egoteak, prestakuntza teorikoa eta praktikoa emateaz gainera, ikasleen irteera profesionala bideratuko luke.
|
|
Sarobe ari da plana burutzen, eta Oarsoaldea Garapen Agentziak babes teknikoa ematen dio. De Santiagok plana zertan den
|
azaldu
digu: " Orain kokapena, diseinua eta gestio politikoa definitzen ari gara".
|
|
Hori da niretzat 150 urteko jatorrizko botere horren gaurkotzea. PPk eta PSOEk beldur diote herri honen esanari eta uko egiten diote mahaian esertzeari, jarrera antidemokratikoa
|
azalduz
.
|
|
Idazle, komunikatzaile, gazte izateak sortzen digun ikuspuntu bereziarekin, horregatik maiz jotzen dugu kalera edo gertuko errealitateak isladatzera. Odola irakiten diguten arazoei buruz idaztera, kezkak edo ideia berriak
|
azaltzera
. Horregatik jotzen dugu sarritan lotsarik gabe garenaren zantzuak agertzera.
|
|
Badagoela tesi baterako gaia: Goyaren zakur buru baten pinturan, izpiekin begiratu eta lehenago egindako irudi bat
|
azaltzen
omen da, baserri etxe batena hain zuzen ere. Arbasoen jaiotetxea ote?
|
|
Komunikabide hau mende amaierako negozioa bihurtu da eta berau da egungo eta etorkizuneko negozio handienen tresna. Interneten jatorria pausoz pauso
|
azaltzeko
Jose Antonio Millanengana jo dugu; bera editore digitala da, teknologia berrietan aditu eta" El Pais" egunkari madrildarrak iaz kaleratutako" Protagonistas del siglo XX" bilduman honen inguruko lan batekin kolaboratu zuena.
|
|
1971n Michael Hart ek testu elektronikoak egin eta doan hedatzeko Gutemberg deituriko proiektua sortu zuen. Handik urtebetera, 1972an, sarearen jendaurreko erakustaldia egin zen eta egun hain hedatua dagoen posta elektronikoko lehen programa
|
azaldu
zen; azken hau aplikazio erabilienetakoa bihurtu zen.
|
|
2000ko urtarrilaren 1ean indarrean jarri zen taula berri honek 1998an adostutako erreforman aurreikusten zenaren tokia hartzen du, eta EAEko hiru foru ogasunak eta Jaurlaritza biltzen dituen Zergen Koordinaziorako Organoan adostu ondoren, Arabako, Bizkaiko eta Gipuzkoako Batzar Nagusietan onartu zen. Asteotan bideratzen ari den 1999ko errentaren aitorpenean aurreko taula
|
azaltzen
da, eta alboan aurkezten duguna, berriz, 2000 urteko errentaren aitorpenean, 2001eko udaberrian egin beharrekoan, aplikatuko da.
|
|
Eta proiektua aurkeztu nuen, irabaziko nukeenik inondik inora pentsatu gabe. Ez nuen ezer galtzeko eta arriskatzekotan nobela batekin arriskatu behar nuela pentsatu nuen, niretzat ipuinekin jarraitzea errazagoa bazen ere.Hamabost bat orrialdeko lagin bat aurkeztu nuen lehen kapituluarekin eta beste hiruzpalau orritan nobelak izango zuen ildoa, estiloa eta halakoak
|
azaldu
nituen
|
|
Ipuina argazkiarekin lotu eta gero hauek nobelarekin berarekin lotu behar ziren.Baina istorioak berak eta pertsonaiek ere bere zailtasuna zuten. Ez da erraza neska laguna hil berri zaion mutilaren larruan sartzea eta sentimendu horiek
|
azaltzea
. Erraza ez den bezala, mutil horri buruz neska lagunak esaten dituen guztiak esatea.
|
|
Bestalde, enpresa honen azterketan ikusten denez, Espainian SER besteek baino askoz entzule gehiago ditu. " Deigarria da COPE, Onda Cero edo Radio Nacionalek izan duten beherakada"
|
azaltzen
digu Karmele Eraso Herri Irratiko gerenteak. EGMk bere neurketak hiru hilabetero etxez etxe egiten ditu inkesta baten bidez. CIESekoa aldiz, etxe ezberdinetan jartzen diren neurgailuen bidez egiten da.
|
|
Itun hori presaka eta korrika egin zen. Une konkretu batean ilusio handia jarri genuen arren, argi geratu da ez genuela akordioa ongi egin, ezta berbera gizarte aurrean ongi
|
azaldu
ere. Edonola ere, EAEri dagokionez, itun horrek ez duela inolako emaitzarik ekarri ageri da.
|
|
Hasteko, oinarrizko apunteak ematen dizkiegu, eta ondoren aktibitate bat proposatzen dugu: neskek
|
azaltzen
dituzte mutilen aldaketak, eta mutilek neskenak. Horrela, alde batetik gure zeregina betetzen dugu, hots, informazioa ematea.
|
|
Bestetik, proiekzio emozional bat sortzen dugu, identifikazio sistema bat. Imajinatu zer efektu lortzen den neska batek mutilak batzuetan pijama bustita duela esnatzen direla
|
azaltzen
duenean eiakulatze bat izan dutelako, edota mutil bat neskek hilekoa edukitzen dutela esplikatzen hasten denean.
|
|
Erromantikoek ordea, azken hau jaso nahi izan zuten, eta horretan saiatu ziren baita ere Grimm anaiak. Hori dela eta, bi edizio hauetan ohar ugari jaso zituzten ipuinak noiz, nori eta nola bildu zituzten
|
azalduz
eta beste ipuin tradizioekin alderatuz. Gainera, ez zuten marrazkirik erabili.
|
|
Zer egiteko prest daude sindikatuak beraien hitza errespetatua izan dadin? Zein motako dinamikak eskainiko dizkiete langileei beraien konpromisoa eta jarrera
|
azaldu
dezaten?
|
|
" Guretzat Castro Ibar Ezkerra da nolabait eta lotura hori ez da gaurkoa". Arrazoi du Ormazak Castro eta Bizkaiaren arteko lotura historikoa dela esatean, hurrengo orrietan
|
azaldu
dugun bezala. Baina egia da, halaber, gaur gaurko arazoa dela Castrok bizkaitarren etorrerarekin bizi duena.
|
|
Pliniok berak lotura horren lehen isla utzi zuen bere idatzietan. Egun Castro kokatzen den lurretan Portus Samanum izeneko asentamenduaren aipamena egiten du eta horren gainean erromatarrek Flaviobriga kolonia sortu zutela
|
azaldu
. Faviobriga Nerbioi eta Aguera ibaien artean kokatzen du Pliniok," autrigoien lurraldean".
|
|
Kultur Parkeak etorkizunean sor ditzakeen etekinak parkean berrinbertitzeko asmo sendoa
|
azaldu
dute kudeatzaileek. Hala ere, orube osoa erosteko behar izan dituzten kredituei aurre egiteko urte batzuk pasako direla ere uste du Arrizabalagak:
|
|
Goiko argazkian
|
azaltzen
den moduan, bederatzi gune bereizi izango ditu Kultur Parkeak. Urtebeteko epean lehendik ere bazeuden eraikinak zaharberrituko dituzte, hots, 6 eta 7 guneak ez beste guztiak.
|
|
Martin Ugalde Kultur Parkeko kudeatzaileek jada hitz egin dute zenbait enpresarekin, eta beren egoitza bertan jartzeko asmoa
|
azaldu
duenik ere bada, Mikel Arrizabalaga parkeko kudeatzailearen esanetan: " Dozena erdi batek dagoeneko asmoa adierazi digu".
|
|
" Jamilia" k nobela honetan eragin handia izan du pertsonaien osakeran. Helena da liburuaren beste sinboloa, Homeroren" Iliada" n
|
azaltzen
den emakume ederra. Bi sinbolo horiek dira nobelaren euskarria.
|
|
Domotika gutxi zabaldua egotearen arrazoi garrantzitsuena bere prezioa da. Bere ezarpen murritza
|
azaltzen
duen beste arrazoi bat gizartearen gehiengoarentzat ezezaguna izatea da, jendeak ez daki zein abantaila eskaintzen dituen eta.
|
|
Neurri batean, ulergarria da, kanpotik baitator eta izena bera ere amerikarra baitu ilehoriak. Ingelesez, frantsesez, italieraz, gaztelaniaz, portugesez...
|
azaltzen
dira, nagusiki, honelako produktuen osagarri eta argibideak. Sarri, turkiera, txinera, japoniera eta arabiera bezalakoak gehitzen zaizkie hauei, guztira hamar hizkuntzatik gora erabiliz.
|
|
Eta Jakion markako kontserbak ere euskaraz eta gaztelaniaz agertzen dira. Oliba oliotan dauden San Jeronimo patata frijitu bereziek ere euskaraz, gaztelaniaz, alemanieraz eta ingelesez
|
azaltzen
dituzte osagaiak. Saltokian ordea, Ruffles eta Lays patatetatik berezita, bazter bateko apalean kokatuta daude
|
|
Sasoiak aldatuz doazela eta, AEK k ezin duela atzean gelditu esan dute arduradunek eta kultur arloan egiten duen ekarpenaz gogoeta egin nahi duela. AEK k 2002 urterako planteamendu berritua aurkezteko asmoa
|
azaldu
du.
|
|
Bigarren ekinaldian kanpaina Hegoaldera zabalduko da Herriko etxeei, Eusko Jaurlaritzari eta Hegoaldeko beste hainbat erakunderi haien sustengua eskateko. Horri lotua, 15.000 triptiko banatu dituzte Hego Euskal Herriko zenbait herritan, irratiaren egoera
|
azalduz
eta egitekoak diren ekitaldien berri emanez. Maiatzaren 27an esaterako, Baionako Sagardo Eguna dela eta, irratiak sagardotegi bat apailatuko du.
|
|
Beste kohesio elementu bat etengabe
|
azaltzen
diren zigarroena da. Erretzaile amorratua omen zara, gainera.
|
|
Beste ipuinean ezkontza despedida
|
azaltzen
da. Ezkondu nintzenean, behin baino gehiagotan esan nien nire lagunei ez nuela despedidarik nahi.
|
|
Karatula eta saioen artean txertatua dagoen logo berriaz gain, irrati eta telebista kate ezberdinak batuko dituen oinarrizko tipografia ere landu da, bakoitzaren identitatea atxikiz beti ere. Halaxe, EITBko" i" hizkia gorriz dator orain," ez soilik irratia ezberdintzearren, baita epe erdira Internetek ere eskainiko dituen aukerez jabetzearren ere"
|
azaldu
zuen Ortuzarrek. ETB1en adibidez, kolore sendoak aukeratu dira, hau da, gorria eta beltza, irudi ausarta eta kementsua ikusle gazte eta hiritarrengana iritsiko delakoan," hori da gure ikusleria potentziala, 25 urtetik beherako gazte gehienak elebidunak baitira".
|
|
Komunikazioa ez ezik, ikusmolde bat, logika bat ere baduelako. Egin kontu," gora gu eta gutarrak" esaldiaren esanahia ulertzeko euskara ikasi egin behar da, ez da aski norbaitek
|
azaltzea
.
|
|
Beren beharrak argitu dituzte eta untzien konponketan eta horniduran azpikontratatzaile gisa aukera ikusten da. Proiektua 200 enpresa ingururi
|
azaldu
zaio eta 60tik gora izan dira guztiz alde agertu direnak, eta 20 enpresak proiektua aurrera eramateko erabakia adierazi dute.
|
|
XXI. mendearen atarian gauden honetan, informazio teknologia berriek aldaketa nabariak ekar ditzakete arestian
|
azaldutako
eszenatokian. Sistema hauek baliatuz, erakundeek informazioa uneoroko aldaketak ahalbidetzen dituen euskarrian eduki dezakete eta orduan, urte batetik bestera testuliburua aldatzea edota zaharkituta geratu den informazio hori prozesu historiko dinamiko batean kokatzea posible izango da.
|
|
Hau ekonomiaren edozein alorretan gertatzen ari bada ere, euskal kulturan tentsio bereziak eragin ditzake, gure erakundeek, gutxi edo gehiago, bere laneko eremua izan baitute. Nire ustez, bata bestearen laneko eremutan sartzea gero eta normalagoa izango da eta horren aurrean gerta daitekeena ondoan
|
azaltzen
diren hiru bideetakoren batetik joango da: haserretzea, konpetitzea edo aliantza estrategikoak bultzatzea.
|
|
Zuen proposamena
|
azaldu
duzu. Besteetatik egin al daiteke aurrera?
|
|
Guk, trantsizioaren bidez, hori egitea erraztu nahi diogu EAJri. Areago, gure ildoan eta jokabide politikoetan baztergarri diren instituzioetan ere babesa eskaintzen diogu EAJri eta dagoeneko
|
azaldu
diogu prest gaudela Jaurlaritza sostengatzeko aipatu bidean abiatuz gero. Baina gu ez gara geldi egongo, EAJk eta EAk jarrera noiz aldatuko zain, eta prozesuarentzat ardatz diren gaiak presoenean, esaterako sendo bultzatuko ditugu.
|
|
Eta normalean lehiaketa antolatzailearen aurpegi zuriketarako izaten da. Kutxak lehiaketa bat antolatzen badu, Kutxa toki guztietan
|
azaldu
dadin egiten du. Nolabait erabilia sentitzen zara.
|
|
1979ko urrian, Autonomoek German Gonzalez azgarkilaria hil zuten Urretxun. ETA biek Autonomoekin harremanik ez zutela
|
azaldu
zuten eta HBk bere desadostasuna agertu ere publikoki. Erakunde armatuen arteko ezberdintasunak argitu eta areagotuko ziren orduan, harremanak biziki gaiztotzeraino.
|
|
Duela 15.000 urte inguru, azken glaziazioaren bukaerak ekarritako itsasoko ur mailaren igoerak, ordurarte lehorrean egondako lur eremu zabalak ur azpian uzteaz gain, kostalde berriaren ondoan gelditu ziren ibai zatiak itsasmareen eraginpean gelditzea eragin zuen, egungo itsasadar eta estuarioak agertu zirelarik. Itsasoko eta ibaietako urek elkar besarkatzen duten leku hauetan, bere emankortasunarengatik eta bizidunen aldetik
|
azaltzen
duen oparotasunarengatik ezaguna den ekosistema interesgarria garatzen da: padura.
|
|
Beste ertzan, ordea, Plentziako abanikoa edo Isuskiza izenez ezagunak diren meandroa eta ibai lurmena zabaltzen dira, egitura geologiko hauen sorrera eta bilakaera ulertu eta aztertzeko gaur egun aurki dezakezuen adibiderik argienetakoa izanik. Inguru honek ere, azken urte hauetan urbanizazio itzela ezagutu duen arren, uretatik hurbilen dauden aldeetan egitura naturala eta berezko landarediaren ordezkaritza oparoa
|
azaltzen
duten padura eremu zabalak mantendu dira. Bestaldetik, aipagarria da, inguru honetan aintzinako untziraleku bitxi bat ongi kontserbaturik dagoela.
|
|
Alternatiba hau burutzeko bitartekorik ez duzuenok, ibaian gora egin duzuen zati hori atzerantz errepikatu behar duzue eta lehen aipatu dugun Palado baserrien sarreratik hurbil dagoen bidetik gora abiatu behar duzue. Bide honetatik, gizakiak landatutako eukaliptoak eta pinuak, berez sortuak diren haritzak, lizarrak, gaztainondoak, astigarrak... nahastuak
|
azaltzen
dituen baso zoragarrian barrena, poliki poliki altuera hartzen joango zarete.
|
|
Inguru ezegonkor hauetan mugitu eta elikatu ahal izateko, limikoloek hainbat moldaera
|
azaltzen
dute, hala nola, hanka eta moko luze eta indartsuak edo ornogabeak istiletan antzemateko moko sentikorrak.
|
|
Euskal Herrian, 34 espezie desberdin
|
azaltzen
dituen talde zabal eta askotarikoa osatzen dute limikoloek. Hauen guztien tamaina eta itxuren aniztasuna, harrapakinak harrapatzeko garaian lehia ahalik eta txikiena izateko limikoloek azaltzen duten espezializazio handiaren adierazle dira.
|
|
Euskal Herrian, 34 espezie desberdin azaltzen dituen talde zabal eta askotarikoa osatzen dute limikoloek. Hauen guztien tamaina eta itxuren aniztasuna, harrapakinak harrapatzeko garaian lehia ahalik eta txikiena izateko limikoloek
|
azaltzen
duten espezializazio handiaren adierazle dira. Substratu eta sakontasun desberdinetan aritzen direnez, eta espezie bakoitzak harrapakin zehatz batzuk harrapatzen dituenez, espezieen arteko lehia hutsaren hurrengoa da.
|
|
Gizonkote handi bat
|
azaldu
zitzaigun orain bi urte Erein argitaletxera, gaztelaniaz hitz eginez, idazle amerikarra zela esanez eta liburu bat galtzarbean: " Cod, A Biography of the Fish That Changed the World" (Bakailaoa:
|
|
Lurralde gogorra eta basatia da honako hau, nekazaritzarako baliorik gabea, eta horrek
|
azaltzen
du hain leku bakartia izatea. XVII. mendean, Cromwell diktadore britainiarrak irlandar asko euren jatorrizko lurretatik bota zuen (eta noski, lur horiek soldadu britainiarrei eta bere lagun protestanteei eman zizkien), irlandar hauek erbeste gogor batera bidaliz:
|
|
Clifden hiriburutik makina bat txango antola ditzakegu, adibidez Sky Road zoragarrian zehar ibiltzea, edo ardiz betetako mendixkaren bat igotzea, edota gida turistikoetan
|
azaltzen
ez diren errepide txikietatik galtzea. Gozatu ederra hartuko dugu, euririk egiten ez badu behintzat.
|
|
Korsikako txanpon ofiziala libera izan, Joan Carlosen muturjearen bileteekin doanarentzat garestitxo gerta daiteke, gure gisa, etxea bizkarrean hartuta joan ezean. Korsika den eremu txikian naturak erakustaldi ikusgarria egiten du, bere soinekorik anitzen eta dotoreenak
|
azalduz
; zenbat usain, kolore, paisaia... Kontinente eta klima ezberdinetako puskatxoz osatutako maketa erraldoi bat dirudi, puzzle zoragarri bat.
|
|
Azken batean, behin Asterix eta Obelix pasa ondoren, zer beldur behar zuten ba... Zuhaitz arte itxi hartan, inoiz mendi kaxkoren bat bistara
|
azaltzen
zitzaigun eta tontorrean, monasterio giroko herrixka hustu itxurako, misteriotsu eta desolatu bat. " El nombre de la rosa" filmeko eszenatoki bizia.
|
|
Basozaina hurbildu zait. Fotokopia batzuetan, nazio independiente guztien zabalerak Alaskarenarekin alderatuak ditu, eta denei bezala, ez baigenekien edo, niri ere 49 estatua zein handia den
|
azaldu
dit, bere herrikideek hain atsegin dituzten superlatibo eta konparatiboak erabiliz. Une hartan australiarra ez, Sam Osabaren etsai aljeriarra, sudandarra edo libiarra izatea gustatuko zitzaidakeen," Ene herria handiagoa duk!" edo botatzeko.
|
|
Euskal Herriko kostaldearen ezaugarririk aipagarriena adin eta konposaketa desberdineko itsaslabarrek osatuta egotea da. Oro har, sartune eta irtenune handirik
|
azaltzen
ez dituzten itsaslabar hauek soilik Kantauri itsasora urak isurtzen dituzten ibai laburrek amaieran eratzen dituzten itsasadarretan ebakitzen dira. Kostalde honetan, salbuespenak salbuespen, ez ditugu tamaina handiko irlak, baina bai itsasbazterreko paisajea aberasten duten hainbat itsas harkaitz eta irla txiki.
|
|
Kostalde honetan, salbuespenak salbuespen, ez ditugu tamaina handiko irlak, baina bai itsasbazterreko paisajea aberasten duten hainbat itsas harkaitz eta irla txiki. Irla hauetako gehienak gainera, gizakiarekiko
|
azaltzen
dituzten isolamendu baldintzei esker, itsas eta itsasbazterreko hainbat animalia eta landareren azken gordeleku bilakatu dira. Natura eta ekologia ikuspegietatik balio handiko lekuak dira.
|
|
Natura eta ekologia ikuspegietatik balio handiko lekuak dira. Segidan, Euskal Herriko irla eta itsas harkaitz garrantzitsuenen errepasoa eta berauen jatorria eta bilakaera
|
azalduko
ditugu.
|
|
Bakio eta Bermeo artean, Matxitxako lurmuturraren ondoan kokatutako bi harri irla hauek erakargarritasun handiko lekua bilakatzen dute gure kostaldeko txoko hau. Bietatik, gaur egun soilik Aketxek mantentzen du irla izaera, Gaztelugatxen, lehorrarekiko
|
azaltzen
duen hurbiltasuna dela eta, gizakiak pasabide bat eraiki baitu lehen soilik itsasbeheretan agerian gelditzen zen istmoaren gainean. Pasabide honek, Gaztelugatxek irla izaera galtzea eragiteaz gain, irlaren gainean baseliza bat eta bertaraino iristen den bide bat eraikitzea ahalbidetu du eta honek irlen ezaugarri diren isolamendu baldintzak desagertzea eragin du.
|
|
Lekeitioko herrian, Lea ibaiaren bokalearen aurrean kokatutako harri irla handi hau, egun, itsasbeheretan agerian gelditzen den hondarrezko tonbolo baten bidez lotuta dago lehorrarekin. Hondarrezko istmo hau eta Lekeitio herriarekiko hurbiltasuna direla eta, irla honek ez ditu irlen ezaugarri diren isolamendu baldintzak
|
azaltzen
eta horregatik, bertan ez dugu aipamen berezia merezi duten animalia edo landarerik. Hala ere, ingurune eder honen paisajearen zati baliotsu eta aberasgarria denik ezin ukatu.
|
|
Bertan, izen bereko limo irlak aurkituko ditugu itsasadarraren erdian. Glaux maritima espezie bakana barruan hartzen duen landaredi halofiloaren ordezkaritza interesgarria eta anitza
|
azaltzen
duten bi limo irla hauek, garai beroagoen lekuko bezala gelditu den San Migueleko artadi kantauriarrarekin batera, interes ekologiko eta paisajistiko handiko lekua bilakatzen dute Bedua.
|
|
Natura ikuspegitik, aspekturik aipagarrienak, bai Santa Klaran eta bai Urgullen ere, Armeria euskadiensis landare endemikoak
|
azaltzen
dituen populazio joriak eta sugandila iberiarrak bi irla hauetan azaltzen duen Podarcis hispanica sebastiani izeneko subespezie endemikoa lirateke.
|
|
Natura ikuspegitik, aspekturik aipagarrienak, bai Santa Klaran eta bai Urgullen ere, Armeria euskadiensis landare endemikoak azaltzen dituen populazio joriak eta sugandila iberiarrak bi irla hauetan
|
azaltzen
duen Podarcis hispanica sebastiani izeneko subespezie endemikoa lirateke.
|
|
Hondarribiko Higer lurmuturraren aurrean kokatutako harri irla txiki honetara, itsasbeheretan, belaunetaraino uretan sartuta irits daiteke arazorik gabe. Lehorrarekiko hurbiltasunak eta bere tamaina txikiak natura ikuspegitik aparteko ezaugarririk ez
|
azaltzea
eragiten dute. Hala ere, udazkeneko ekaitz egunetan, ezteiondoko migrazioa burutzen ari den hainbat itsas hegaztirentzat Amuitze atseden eta babeslekua bilakatzen dela kontuan hartzekoa da.
|
|
Ikuspegi naturalaren aldetik, ingurune hauetan dauden animalia eta landare komunitate interesgarriez gain, aipatzekoa da lore zuri deigarriak
|
azaltzen
dituen Cochlearia pyrenaica aestuaria landare halofiloaren presentzia. Euskal Herrian soilik itsasadar honetan agertzen da.
|
|
Gipuzkoarrentzat Faisaien irla eta lapurtarrentzat Konferentziaren irla izenez ezaguna den irla txikia, aurrekoak bezala, jatorriz limo irla bat da. Dena dela, gaur egun erabat artifiziala den itxura
|
azaltzen
du Faisaien irlak, izan ere, 1659 urtean, bertan Pirinioetako Pakea sinatzeak, historia aldetik ospe handia emateaz gain, izaera juridiko administratibo berezia ekarri baitzuen irla txiki honentzat. Urte erdia Espainiako Estatuaren esku eta beste erdia Frantziako Estatuaren menpe dago.
|
|
Natura ikuspegitik, ingurune honek aparteko ezaugarririk
|
azaltzen
ez badu ere, geologiaren aldetik, Euskal Herriko kostaldearen txokorik interesgarrienetakoa da. Bertan inon baino hobe aztertu daiteke itsas harkaitzen eta harri irlen eraketa.
|
|
Animaliei dagokienez, aipagarria da limoek
|
azaltzen
duten ornogabeen aberastasuna. Izan ere, ornogabe hauek dira ingurune hauetako hegazti eta arrain komunitate jorien elikagaien iturri nagusia.
|